Zabicie Asłana Maschadowa, ostatniego prezydenta wolnej Czeczenii lub, jak wolą prokremlowskie media, międzynarodowego terrorysty i bandyty rzuci się zapewne cieniem na sytuację na Kaukazie, a i zapewne w całej Rosji. Bo też nie może być inaczej. Dla tych Czeczeńów, jak pozostający na emigracji Ahmed Zakajew, którzy będąc niepoprawnymi optymistami, wierzyli jeszcze w jakąś możliwość porozumienia z rządem Putina, jest to cios, po jakim jakiejkolwiek wątpliwości co do polityki rosyjskiej mieć nie można.

Lustracja, lista, agenci - chyba nie ma w Polsce nikogo, kto nie słyszałby tych słów. Dotyczy to zwłaszcza kilku ostatnich dni, kiedy to tematem numer jeden dla dziennikarzy i całego społeczeństwa stało się opublikowanie w internecie tzw. Listy Wildsteina, zawierającej nazwiska osób faktycznie lub rzekomo współpracujących ze służbami bezpieczeństwa. Kwestia słuszności tego kroku podjętego przez dziennikarza "Rzeczpospolitej", należy do oceny każdego z nas, i nie zamierzam rozpatrywać tej kwestii w tym tekście. Chciałabym raczej zwrócić uwagę na coś, co pomija się w medialnym szumie na temat "Listy Wildsteina", a mianowicie na to, jak rozwiązywano problem lustracji w innych krajach, do niedawna będących, podobnie jak Polska, w sferze wpływów radzieckich.

Obecna struktura narodowa i nacjonalizm rozkwitają w Rosji głównie z powodu polityki poprzedniego reżimu. Była ona w gruncie rzeczy antynacjonalistyczna, ale na pewno nie była antynarodową. Postępując w ten sposób zostało mimowolnie stworzone pole polityczne sprzyjające nacjonalizmowi.

Prawie 16 lat temu wraz rozpadem Związku Radzieckiego skończyła się era supermocarstwowości Moskwy. Jednakże nie można było się spodziewać tego, że Rosja tak z dnia na dzień pogodzi się z utratą kontroli nad tak znacznym terytorium i nie będzie chciała odbudować swojej dawnej pozycji. Dziś rosyjskie władze nawet nie próbują ukryć swoich aspiracji, by kontrolować byłe republiki radzieckie, co zyskuje nawet poparcie opinii publicznej, która zgodziła się na to, by w marcu zeszłego roku prezydentem byłego mocarstwa po raz drugi został Władimir Putin.

Po przedłużonej świąteczno-noworocznej przerwie wznawiamy naszą Kronikę ONZ. Dziś zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi wydarzeniami ostatniego tygodnia minionego roku. A już wkrótce relacje z tego, co w ONZ działo się od początku roku 2005, a także wydania specjalne: poświęcone usuwaniu stutków azjatyckiego tsunami oraz prezentujące obsadę najważniejszych stanowisk NZ na progu Nowego Roku.

Troszkę w cieniu wydarzeń na Ukrainie pozostają inne kraje Europy Środkowo-Wschodniej i ich sytuacja polityczna. Mało kto zauważył, że po kilku tygodniach negocjacji, kłótni, wzajemnych oskarżeń i zrywania koalicyjnych rokowań, litewscy politycy sformowali nowy gabinet. Gabinet dziwny, bo składający się aż z 4 partii (w tym populistów z Partii Pracy Rosjanina Wiktora Uspaskicha) a zarazem chcący kontynuować politykę socjaldemokratycznych poprzedników. Mylą się jednak ci, którzy sądzą że wraz z powstaniem rządu na litewskiej scenie politycznej się uspokoiło. Przepychanki trwają nadal...

Zgodnie z porozumieniem zawartym pomiędzy państwami WNP, Rosja przejęła wszystkie zobowiązania finansowe ZSRR. Równocześnie otrzymała ona w spadku wszystkie długi innych państw wobec ZSRR i jego własności za granicą, złożonych w większości z budynków przedstawicielstw dyplomatycznych. ZSRR był bardzo szczodrym kredytodawcą i w ramach bratniej pomocy udzielanej dla wielu państw Afryki, Azji i Ameryki Południowej wydał zawrotne sumy, które poszły na popieranie "postępowych reżimów". W 1990 roku 61 państw było dłużne ZSRR 142 miliardów dolarów. ZSRR z kolei był winien 71 miliardów dolarów. Bilans okazał się dodatni, ale postsowiecka rzeczywistość wyglądała inaczej.

Telewizyjne migawki z obrad "okrągłego stołu" w Kijowie. Po jednej stronie Leonida Kuczmy siedzi Aleksander Kwaśniewski, po drugiej Valdas Adamkus. Obaj zaproszeni przez ukraińskiego prezydenta do mediacji w rozwiązaniu powyborczego konfliktu. Jaka jest w tej sprawie rola Litwy? I dlaczego Adamkus, mimo oporów rządu pojechał na Ukrainę?

Istnieje spór na temat tego, jakim krajem jest Rosja u progu XXI wieku. Państwo to bez wątpienia przeszło znaczące przemiany w przeciągu ostatnich piętnastu lat. Różnie interpretuje się kierunek tych przekształceń, zgodnie jednak wskazując na ich niepełny charakter. Wydaje się, że uzasadniona będzie teza, iż Moskwa wciąż jedną nogą tkwi w grobie komunizmu. Gdzie jednak postawi drugą nogę?

Ostatni tydzień upłynął w świecie ONZ przede wszystkim pod znakiem eskalacji konfliktu na Wybrzeżu Kości Słoniowej. Sytuacja stała się na tyle niebezpieczna, że Organizacja zadecydowała o ewakuacji części swojego personelu. Poruszenie wywołała także czwartkowa wiadomość o śmierci Jasera Arafata. Wszystkie organy ONZ demonstrowały swój smutek i żal.